Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Bayraktar, Türkiye ve Somali arasındaki enerji iş birliğinde tarihi bir adım olan Çağrı Bey Derin Deniz Sondaj Gemisi için düzenlenen karşılama törenine katıldı.
Mogadişu Limanı'nda coşkuyla karşılanan geminin varışıyla ilgili konuşan Bayraktar, iki ülke arasındaki ortak iradenin somut bir neticeye dönüştüğü müstesna bir anın yaşandığını ifade etti.
Konuşmasına Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın selamlarını ileterek başlayan Bayraktar, "Cumhurbaşkanımız, 'Somali’nin birlik ve bütünlüğünün her şart altında muhafazası, bizim için öncelikli meseledir' mesajını özellikle vurgulamaktadır. Biz de bugün bu anlayışla buradayız." ifadelerini kullandı.
"Oruç Reis 7 ayda devasa veri topladı"
Bölgedeki enerji yolculuğunun safhalarını anlatan Bayraktar, 2024 yılı Ekim ayında Mogadişu'ya gelen Oruç Reis Sismik Araştırma Gemisi’nin faaliyetlerine değindi. Oruç Reis'in Somali açıklarında 7 ay boyunca aralıksız çalıştığını belirten Bayraktar, şu bilgileri paylaştı;
Oruç Reis gemimiz, 3 farklı blokta toplamda 4 bin 464 kilometrekarelik 3 boyutlu sismik veri topladı. Uzmanlarımızın bu verileri titizlikle değerlendirmesi sonucunda, bölgede oldukça umut vadeden bir jeolojik yapı gözlemlendi. Bugün bu verilerin ışığında sondaj aşamasına geçmenin gururunu yaşıyoruz.
İlk kuyunun ismi "Curad-1" oldu
Bakan Bayraktar, Somali'deki ilk sondaj kuyusuna verilen ismin özel bir anlam taşıdığını ifade ederek, "Kuyu adını, Somali’de yeni doğan ilk bebek anlamına gelen 'Curad' olarak koyduk. Mogadişu'ya 372 kilometre uzaklıkta açacağımız ilk kuyumuz Curad-1 ile Somali’nin enerji tarihinde yeni bir sayfa açılacak." diye konuştu.
Çağrı Bey gemisinin gerçekleştireceği operasyonun, bölge ekonomisi ve enerji arz güvenliği açısından kritik önemde olduğunu vurgulayan Bayraktar, Türkiye’nin derin deniz sondajcılığındaki tecrübesini Somali’nin kaynaklarını gün yüzüne çıkarmak için seferber edeceklerini kaydetti.
Bakan Bayraktar, şöyle devam etti;
Türkiye olarak 2016 yılında petrol ve doğal gaz aramacılığında önemli bir paradigma değişikliğine gittik. Sismik arama ve sondaj faaliyetlerini kendi gemilerimizle, kendi mühendislerimizle, kendi ekipmanlarımızla yapmaya karar verdik. Fatih, Yavuz, Kanuni, Abdülhamit Han, Yıldırım ve bugün burada olan Çağrı Bey ile birlikte dünyanın en büyük 4’üncü derin deniz arama filosuna sahip ülkesi haline geldik. Aradan geçen 10 yılda geliştirdiğimiz bu kabiliyet ve tecrübeli insan kaynağımızla, Karadeniz’de doğal gaz bulduk ve şimdi ülkemizdeki 4 milyon evin doğal gazını burada üretiyoruz. Türkiye Petrollerindeki jeologlarımız, petrol mühendislerimiz, doğal gaz mühendislerimiz ve jeofizikçilerimiz ile bugün Afrika’dayız. Her biri alanında uzman çalışanlarımız ve milli enerji filomuz sayesinde kıtanın en doğusunda yer alan Afrika Boynuzu’nda göreve hazırız.
Türkiye’nin yurt dışındaki ilk derin deniz sondajı
Bugün attığımız bu tarihi adımla Türk petrol doğal gaz aramacılığında yeni bir dönem başlıyor. Çağrı Bey, Türkiye’nin yurt dışındaki ilk derin deniz sondajını Somali’de gerçekleştirecek. Çağrı Bey gemimizi 15 Şubat’ta Mersin Taşucu Limanı’ndan Somalili bakan arkadaşlarımla birlikte uğurladık. Çağrı Bey, 114 metrelik kule yüksekliği sebebiyle önce Akdeniz’i bir ucundan bir ucuna geçti. Sonra da Afrika kıtasını baştan sona dolaştı. Ve 53 günlük seyrüseferin ardından Mogadişu açıklarına demirledi.
Çağrı Bey’in görev yapacağı Curad-1 kuyusunun bulunduğu bölge, açıkdenizde buraya 370 km uzaklıkta ve yaklaşık 3 bin 500 metrelik bir su derinliğine sahip. Deniz tabanından itibaren de yaklaşık 4 bin metrelik bir sondaj planlıyoruz. Böylece toplamda 7 bin 500 metrelik bir derinliğe ulaşacağız. Curad-1, bu derinlikle ile dünyanın en derin ikinci deniz sondajı olacak. Çağrı Bey’e bu kritik görevde Altan, Korkut ve Sancar isimli gemilerimiz refakat edecek. Destek gemilerimiz; malzeme ve yakıt temininde, personel sevkiyatında, demirleme ve konumlandırma gibi operasyonlarda görev üstlenecek. Somali misyonunda; gemilerde ve karada olmak üzere toplamda 500 personelimiz 6 haftalık vardiyalarda dönüşümlü olarak çalışacak.
"Donanmamıza ait gemiler enerji filomuzu koruyacak"
Filomuzu zorlu bir görev bekliyor. Özellikle Muson mevsiminde deniz hareketliliği ve yağışlarla mücadele etmek zorunda kalacaklar. Ancak hem milletimizin hem somali halkının duaları onların yanında. İklim ve hava şartlarının uygun seyretmesi durumunda sondaj operasyonumuz 6 ila 9 ay arasında sürecek. Donanmamıza ait TCG Sancaktar, TCG Gökova ve TCG Bafra’dan oluşan deniz unsurlarımız da Somali açık denizlerinde enerji filomuzu koruyacak. Ben bu vesileyle destekleri için Millî Savunma Bakanlığımıza, Genelkurmay Başkanlığımıza ve Deniz Kuvvetleri Komutanlığımıza şükranlarımı sunuyorum.
2005 yılında başlattığımız Afrika Açılımı, kıta ile aramızdaki diplomatik, ticari ve insani ilişkileri köklü biçimde değiştirdi. Cumhurbaşkanımızın 2011 yılında Mogadişu’ya gerçekleştirdiği kapsamlı ziyaret ise, Somali özelinde bir dönüm noktası oldu. Kriz döneminde Somali halkıyla olan dayanışmamız, küresel kamuoyunun dikkatini buraya çekti. Karşılıklı saygı, güven ve kazan-kazan anlayışına dayalı ilişkilerimiz, 2011 yılından bu yana yoğun bir ivme kazandı. Yatırımdan ticarete, savunmadan enerjiye birçok alanda iş birlikleri geliştirdik. Oruç Reis ile başlayan Çağrı Bey ile devam eden bu süreç hem Türkiye Somali ilişkileri hem de Türk petrol ve doğal gaz aramacılığında yeni bir aşamadır.
"Türkiye'nin kabiliyetini farklı bir seviyeye yükseltecek"
Türkiye, bugün itibarıyla sınırları dışında da derin deniz sondajı yapan ülkeler ligine yükselmiştir. Türk enerji tarihinde ve petrol aramacılığında yeni bir sayfa açılmıştır. Somali görevi, Türkiye’nin denizaşırı arama ve üretim faaliyetlerindeki teknik kapasitesini a ve operasyonel kabiliyetini farklı bir seviyeye yükseltecek ve güçlendirecektir. Bizi, uluslararası alanda daha görünür kılarak yeni fırsatlara kapı aralayacaktır. Bu zor ve meşakkatli yolda bizlere istikamet ve hedef gösteren, her zaman destek verip, güvenen Sayın Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan’a ve ülkesinin adeta kaderini değiştirecek stratejik adımları kararlılıkla atan Somali Devlet Başkanı Sayın Hasan Şeyh Mahmud’a şükranlarımı arz ediyorum.
Bu önemli projenin sadece Somali’ye değil aynı zamanda bölgesel istikrar ve güvenliğe de katkı sağlayacağına yürekten inanıyorum. Somali görevinde yer alan tüm personelimize başarılar diliyorum. Buradan inşallah bir kaç ay sonra hayırlı bir haberi, güzel bir keşif müjdesini hem Somali halkına hem de milletimize vermek inancıyla sizleri saygıyla hürmetle selamlıyorum. Allah yar ve yardımcımız olsun, bizleri muvaffak eylesin ve Türkiye Somali dostluğu daim olsun.